Việc thúc đẩy sử dụng xăng sinh học E10 đang được đặt ra như một bước đi quan trọng trong lộ trình chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh, bền vững. Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy vẫn còn không ít rào cản cần được tháo gỡ để loại nhiên liệu này có thể đi vào đời sống một cách hiệu quả.
Tuyến video Giải mã nỗi lo xăng E10 phác họa toàn cảnh quá trình chuyển đổi nhiên liệu, trong bối cảnh từ tháng 4.2026, xăng E10 sẽ chính thức được bán rộng rãi trên toàn quốc. Dù có mức giá thấp hơn và được kỳ vọng giúp giảm tới 10% lượng tiêu thụ xăng khoáng, thị trường vẫn còn nhiều dè dặt: người dân lo ảnh hưởng động cơ, doanh nghiệp e ngại rủi ro kỹ thuật và chi phí vận hành. Không chỉ dừng ở phản ánh thực tế, tuyến video còn đi sâu phân tích các giải pháp về giá, cơ chế và lộ trình triển khai, nhằm củng cố niềm tin thị trường và mở đường để xăng E10 từng bước trở thành lựa chọn phổ biến của người tiêu dùng.
Không chỉ là môi trường, mà là bài toán lợi ích cụ thể
Từ góc nhìn chuyên gia, bài toán của xăng sinh học E10 không chỉ dừng lại ở câu chuyện môi trường, mà nằm ở việc tạo ra những lợi ích rõ ràng, đủ sức thuyết phục cả người tiêu dùng lẫn doanh nghiệp.
Theo TS. Giang Chấn Tây, chuyên gia kinh tế, khi người tiêu dùng chưa thấy rõ lợi ích, còn doanh nghiệp chưa chịu áp lực thay đổi, thị trường sẽ khó có sự dịch chuyển rõ rệt.
Ông nhấn mạnh: “Theo tôi, muốn xăng E10 đi vào thực tế thì chính sách phải chuyển từ khuyến khích chung chung sang tạo ra lợi ích rõ ràng. Chính sách, chủ trương phải có áp lực đủ mạnh để thay đổi hành vi”.
Trong đó, yếu tố giá được xem là then chốt: “Thứ nhất, cần thiết kế lại chính sách giá. Xăng E10 phải rẻ hơn xăng RON 95 khoáng ở mức đủ hấp dẫn, không chỉ là chênh lệch tượng trưng, vì người tiêu dùng chỉ thay đổi khi thấy lợi ích kinh tế trực tiếp và thiết thực”.
Việc thúc đẩy sử dụng xăng sinh học E10 đang được đặt ra như một bước đi quan trọng trong lộ trình chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh, bền vững
ẢNH: SẦM ÁNH
Xăng E10 rẻ hơn nhưng người dân còn e dè: Sợ nhất không phải là giá
Bên cạnh đó, lộ trình triển khai cũng cần rõ ràng và nhất quán: “Cần có lộ trình triển khai rõ ràng, nhất quán, từng bước giảm tỷ trọng xăng khoáng, tiến tới thay thế có kiểm soát. Nếu không có tín hiệu chính sách đủ mạnh thì thị trường sẽ không chuyển dịch”.
Theo ông, cơ quan quản lý cần làm việc chặt chẽ với các doanh nghiệp sản xuất và phân phối để nắm rõ khả năng cung ứng: “Các nhà cung cấp phải báo cáo rõ khi nào sẵn sàng đưa vào phục vụ rộng rãi và khả năng đáp ứng nhu cầu xăng E10 cho toàn thể người dân, doanh nghiệp và nền kinh tế ra sao”.
Cần chia sẻ rủi ro, tạo lộ trình linh hoạt để thị trường thích nghi
Bên cạnh yếu tố giá và lộ trình, một trong những rào cản lớn hiện nay là chi phí và rủi ro trong khâu phân phối, đặc biệt đối với doanh nghiệp bán lẻ.
TS. Giang Chấn Tây cho biết: “Đồng thời cần có cơ chế chia sẻ rủi ro cho doanh nghiệp, đặc biệt là khâu bán lẻ. Xăng E10 có tính bay hơi và hao hụt cao hơn xăng khoáng, làm chi phí lưu thông và tồn trữ tăng lên”.
Ông đề xuất cần có cơ chế bù đắp hợp lý: “Vì vậy, cần quy định tỷ lệ hao hụt hợp lý và có cơ chế bù đắp bằng chi phí định mức hoặc tỷ lệ phần trăm hao hụt, để doanh nghiệp yên tâm triển khai, tránh bị thiệt hại khi chuyển đổi”.
Đồng thời, yếu tố quan trọng nhất vẫn là tính ổn định trong điều hành chính sách: “Cuối cùng, điều quan trọng nhất là tính ổn định và minh bạch trong điều hành. Chính sách phải rõ ràng, có dự báo trước và nhất quán. Khi đó, thị trường sẽ tự điều chỉnh hành vi mà không cần phải can thiệp hay tuyên truyền quá nhiều”.
Phát triển xăng sinh học còn mở ra cơ hội tận dụng nguồn nguyên liệu trong nước, nâng cao giá trị nông sản và thúc đẩy kinh tế nông nghiệp theo hướng bền vững
ẢNH: SẦM ÁNH
Ở góc độ triển khai, ông đề xuất phương án chuyển đổi linh hoạt theo từng giai đoạn: “Theo tôi, trong quá trình triển khai có thể áp dụng chính sách bán song hành theo tỷ lệ linh hoạt. Ví dụ, giai đoạn đầu, nhất là tại các thành phố lớn, nên duy trì khoảng 50% xăng E10 và 50% xăng khoáng”.
Ông phân tích thêm: “Tuy nhiên, tại từng thời điểm cụ thể, nếu nguồn xăng khoáng tạm thời hết trước thì phần nhu cầu còn lại sẽ được đáp ứng hoàn toàn bằng xăng E10. Như vậy, việc sử dụng xăng E10 sẽ được duy trì liên tục và dần thay thế xăng khoáng theo tỷ lệ giảm dần cho đến khi chuyển đổi hoàn toàn sang xăng sinh học”.
Lộ trình nào để chuyển đổi xăng E10 mà không gây “sốc” thị trường?
Theo ông, đây là cách tiếp cận hợp lý: “Đây là phương pháp vừa mang tính nhân văn, vừa đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra hợp lý”. Ngoài ra, việc phát triển xăng sinh học cũng mở ra cơ hội cho ngành nông nghiệp: “Hiện mỗi năm chúng ta xuất sang Trung Quốc hơn 1 triệu tấn mật rỉ đường với giá khá rẻ. Nếu tận dụng nguồn này để sản xuất ethanol thì giá trị có thể tăng lên khoảng 4–5 lần”.
Không chỉ góp phần bảo vệ môi trường, xăng sinh học còn giúp nâng cao giá trị nông sản và thúc đẩy kinh tế nông nghiệp theo hướng bền vững.
Có thể thấy, để xăng E10 thực sự trở thành lựa chọn phổ biến, cần một hệ sinh thái chính sách đủ mạnh, minh bạch và nhất quán. Khi lợi ích được làm rõ, rủi ro được chia sẻ và lộ trình được thiết kế hợp lý, thị trường sẽ dần thích nghi và chuyển đổi một cách tự nhiên, bền vững.
Bình luận (0)